Column Nynke Geertsma: Er was eens…

Geschiedenis, de magie van vervlogen tijden; het heeft me altijd gefascineerd. Voor mijn tiende verjaardag kreeg ik het boek '100 jaar geleden' met prachtige prenten en verhalen over het leven eind 19e eeuw. Ik heb het wel honderd keer gelezen. En telkens als ik het las, wás ik hoofdpersoon Claartje. Ik vernoemde zelfs mijn kat naar haar. Mijn spreekbeurten op school gingen nooit over mijn cavia of over wat ik later wilde worden. Ik verhaalde liever over hunebedden, Romeinen of de Tweede Wereldoorlog. Waar zou die hang naar het verleden vandaan komen? De drang om te weten hoe het leven op aarde eruit zag honderd jaar geleden, duizend jaar geleden en nog verder terug? Is het misschien omdat de toekomst onzeker is en we het heden soms te overweldigend vinden door alles wat we meemaken, willen, moeten of denken te moeten? Het verleden is geweest en onveranderlijk. Alleen de manier waarop we ernaar kijken is flexibel. Steeds weer duiken er dingen op die ons beeld van oude, soms oeroude zaken verrijken. Misschien is dat het wel: een zo volledig mogelijk beeld willen hebben van waar we vandaan komen, als mensheid, als samenleving en als individu. Het biedt een soort van (be)grip. Afgelopen zaterdag had ik het genoegen mijn historische blik op Amersfoort weer wat te verruimen: samen met nog twaalf geschiedenisliefhebbers maakten mijn vriend en ik een archeologische wandeling door de binnenstad. Er ging een wereld voor ons open. Wat een hoop verborgen schatten draagt de Amersfoortse bodem in zich! Stadsarcheoloog Maarten van Dijk leidde ons bevlogen rond en vertelde onder meer over een insteekhaventje dat ooit lag op de plek waar nu de Appelmarkt is, over de oorspronkelijke loop van rivier de Eem (door de tuinen achter het Grote Spui) en over tientallen skeletten die nog steeds langs de Joriskerk in de Windsteeg begraven liggen. Deze kwamen aan het licht toen er een 'urilift' geplaatst werd. Een lichte huivering (niet door de wind) ging door de groep. Hoe zal men dit over honderd jaar interpreteren, als 'nu' verworden is tot 'eens'? Wij zullen het niet meemaken. Maar in de toekomst die nog voor mij ligt, laaf ik mij gretig aan verhalen over vroeger tijden. Ik weet: het plaatje zal nooit helemaal compleet worden. Maar bij elke nieuwe ontdekking maakt mijn hart toch een klein sprongetje.

Meer berichten